14 sierpnia członkowie Towarzystwa Historycznego „Victoria”, na zaproszenie GRH „Garnizon Gniezno”, przybyli do pierwszej historycznej stolicy polski – Gniezna, aby wziąć udział w uroczystych obchodach Święta Wojska Polskiego.

Pierwszym etapem imprezy był plener fotograficzny, zorganizowany na terenie nieczynnej parowozowni, znajdującej się przy ulicy Składowej. Tematem przewodnim sesji zdjęciowej były wydarzenia, jakie miały miejsce w Warszawie w dniach 15-23.09.1944 roku na Górnym Czerniakowie (desant oddziałów 3 Dywizji Piechoty im. Romualda Traugutta przez Wisłę na pomoc Powstaniu Warszawskiemu).

Dzień później, to jest 15 sierpnia, wzięliśmy udział w uroczystych obchodach Święta Wojska Polskiego. Obchody rozpoczęła Msza Święta w kościele garnizonowym, następnie odbyła się defilada, w której poza kompanią reprezentacyjną wojska polskiego i rekonstruktorami powstańców warszawskich, utworzono kolumnę złożoną z odtwórców sylwetek żołnierzy 1 Armii Wojska Polskiego gen. Berlinga. Całość uroczystości zakończył Apelem Pamięci, który odbył się na terenie kwatery żołnierzy poległych w wojnie polsko-bolszewickiej 1920 roku.

Po południu zaprezentowaliśmy swoje stanowisko podczas pikniku militarnego, zorganizowanego w byłych koszarach wojskowych przy ul. Wrzesińskiej oraz wzięliśmy udział w inscenizacji historycznej pt. „Powstanie Warszawskie. Czerniaków 1944”.

Chcieliśmy przywrócić nieco pamięć o żołnierzach polskich na Wschodzie, którzy przez dość dziwną- naszym zdaniem-  politykę historyczną, zostali zdegradowani do roli żołnierzy drugiej kategorii, stąd na inscenizacji obecność „Berlingowców”– mówi Ramzes Temczuk ze stowarzyszenia Garnizon Gniezno.

Do inscenizacji użyto jednego z budynków na terenie dawnych koszar, który jest obecnie wyłączony z użytku. Wąska przestrzeń między budynkami pomogła utrwalić wrażenie realności walk ulicznych na terenie miasta. 

Inscenizacja:

Cichą ulicą, którą do tej pory oszczędziły walki toczone od ponad miesiąca na terenie Warszawy, przebiegli nieliczni przechodnie. Skuleni, przestraszeni, chroniący głowyi niesiony dobytek. W kilku miejscach można było zauważyć ślady po niedawnym ostrzale artyleryjskim. Pijany żołnierz zaczepił przemykającą pod ścianą dziewczynę, starając się zaciągnąć ją do pobliskiej bramy. Na szczęście interweniował węgierski korespondent wojenny.

Z głębi ulicy wyłonił się oddział brudnych i zmęczonych walką niemieckich żołnierzy. Ich podoficer zameldował w sztabie przybycie oddziału. Żołdacy rozłożyli się na kwaterach, aby odpocząć przed kolejnym czekającym ich starciem. Ulicą przemknął motocykl z gońcem. Za rogiem słychać było strzały. Zaalarmowani żołnierze zajęli pozycje, przygotowując się do odparcia nadciągającego ataku.

Pierwsze natarcie powstańców na niemieckie pozycje skończyło się całkowitym niepowodzeniem. Duże straty w oddziale szturmowym spowodowane były różnicą w ilości posiadanego uzbrojenia i amunicji. Po pierwszym starciu walczące strony zawarły krótkotrwały rozejm, aby oba oddziały mogły opatrzyć rannych i zebrać zabitych z pola walki.

Z pomocą powstańcom przyszli żołnierze 3 Dywizji Piechoty im. Romualda Traugutta, którym udało się dokonać desantu przez Wisłę. Doszło do krótkiej wymiany zdań między dowódcami berlingowców i powstańców na temat sposobu prowadzenia walki.
Pierwsza drużyna ruszyła do otwartego ataku i została zdziesiątkowana intensywnym ogniem prowadzonym z niemieckich pozycji. Chwilę później ruszył drugi oddział polskich żołnierzy, wsparty przez powstańców. Dostali się oni do budynku, z którego po krótkiej walce wręcz, wyparli Niemców na ulicę a resztę ich pozycji obrzucili granatami. Kontratak, który chwilę później przeprowadzili okupanci, został odparty a żołnierze niemieccy pokonani. Nieliczni powstańcy i żołnierze generała Berlinga, którzy ocaleli z walki, wywieszają polską flagę.

W inscenizacji wzięły udział grupy: GRH Gratz, Cronica Reneeactment, Towarzystwo Historyczne „Victoria”, GRH Mali Powstańcy a także rekonstruktorzy z grup: 3 Bastion Grolman, GRH Dragoner oraz wiele innych osób zaprzyjaźnionych z gnieźnieńskim stowarzyszeniem.

 
 
FaLang translation system by Faboba